Sobór i Synod
środa, 15-02-2023 | dodał: Administrator
Elementem życia kościoła są synody i Sobory. Obie formy pomagają w rozwoju kościołów lokalnych bądź powszechnego. Choć może znane są określenia, nie do końca wiemy czym są synody oraz sobory. Przyjrzyjmy się więc temu zjawisku w życiu Kościoła.
Synod
Synodem (gr. synodos oznacza „wspólną drogę, wspólne maszerowanie”) nazywa się w Kościele katolickim każde zgromadzenie duchownych, którego zadaniem jest omówienie działalności Kościoła. Rozróżnia się synody:
- - diecezjalne (zwoływane przez biskupa);
- - prowincjonalne (zwoływane przez arcybiskupa metropolitę; inaczej: metropolitarne);
- - plenarne (zebranie przedstawicieli duchowieństwa całego kraju; inaczej: ogólnokrajowe)
Synodem jest również sobór powszechny jako zgromadzenie Kolegium Biskupów ze wszystkich krajów pod przewodnictwem papieża.
Ponadto przy papieżu działa instytucja doradcza zwana Synodem Biskupów. Została ona ustanowiona na Soborze Watykańskim II. Synod Biskupów ma charakter stały i jest zwoływany co jakiś czas przez Ojca Świętego, któremu bezpośrednio podlega. Jego celem jest podtrzymywanie kolegialnej jedności między biskupami, a papieżem przez wspieranie go radą w sprawach wiary, obyczajów i dyscypliny kościelnej. Zebrani biskupi, wybrani z różnych regionów świata, wspólnie rozważają współczesne problemy związane z działalnością Kościoła.
Sobór
Soborem powszechnym (łac. Concilium Oecumenicum) nazywa się uroczyste zgromadzenie Kolegium Biskupów ze wszystkich krajów oraz innych przedstawicieli Kościoła katolickiego, obradujące pod przewodnictwem papieża lub jego przedstawiciela – legata. Obrady te dotyczą takich zagadnień jak: doktryna religijna, organizacja i dyscypliny kościelna.
Sama instytucja soborów powszechnych nawiązuje do soboru apostolskiego w Jerozolimie (48-49), na którym to spotkaniu rozstrzygnięto, ze chrześcijanie nawróceni z pogaństwa nie muszą już dłużej poddawać się przepisom prawa żydowskiego.
Pierwszym soborem powszechnym był Sobór Nicejski w 325 r. W świetle nauczania Kościoła Katolickiego do dnia dzisiejszego odbyło się 21 takich uroczystych zgromadzeń Kolegium Biskupów, a ostatnie miało miejsce w Watykanie w latach 1962-65 (II Sobór Watykański). Należy zaznaczyć, że Kościoły prawosławne i protestanckie uznają tylko pierwszych 7 soborów, czyli za ostatni uważają II Sobór Nicejski z 787 r.
Prawo głosu na soborach powszechnych Kościoła katolickiego mają: kardynałowie, patriarchowie, biskupi ordynariusze i przełożeni zakonów, a także zaproszeni biskupi tytularni. Wszystkie uchwały zatwierdza Ojciec Święty, który jest nieomylny (dogmat o nieomylności papieża przyjęto na I Soborze Watykańskim, który odbywał się w latach 1869-1870).Sobór powszechny jest równocześnie synodem, czyli zgromadzeniem duchownych poświęconym omówieniu działalności Kościoła.
Sobory Powszechne
|
# |
Nazwa Soboru |
Data |
Odrzuceni nauczyciele i nauczanie |
Prawowierna doktryna |
Uczestnicy |
Ważne postaci |
|
1 |
Nicea |
325 |
Arianie: Jezus był Bogiem, ale niższym od Ojca. Jezus był pierwszym stworzeniem zgodnie ze słowami: „był czas, kiedy Go nie było" |
Jezus jest Bogiem "tej samej substancji/współistotny Ojcu" (homoousios), i był z Ojcem przed stworzeniem. Ustalono, że Wielkanoc będzie świętowana w niedzielę. Napisano i przyjęto Credo. |
318 |
Cesarz Konstantyn, Atanazy z Aleksandrii Bp Hozjusz z Kordoby Papież Sylwester I |
|
2 |
Konstantynopol I |
381 |
Apolinaryzm: podział na boską i ludzką część natury Jezusa; Arianizm wciąż mocny; duchoburcy twierdzą, że Duch Święty był boskim posłańcem, ale nie w pełni Bogiem |
Potwierdzono i rozszerzono nauczanie Nicei. Duch Święty jest w pełni Bogiem. Trójca ma jedną boską „naturę” ale trzy osobne „osoby” |
~150 |
Cesarz Teodozjusz, Papież Damazy, Papież Ursyn |
|
3 |
Efez |
431 |
Nestorianie: Maryja jest "Matką Chrystusa" ale nie powinna nosić tytułu “Matka Boga" . 2 natury: boska i ludzka i 2 osoby: boska i ludzka |
Maryja tradycyjnie i właściwie nazywana jest "Matką Boga"; Jezus ma naturę boską i ludzką, zjednoczone w jednej Osobie Syna Bożego |
200+ |
Cyryl z Aleksandrii Papież Celestyn I |
|
4 |
Chalcedon |
451 |
Monofizyci: Jezus był Bogiem i człowiekiem, ale ma tylko "jedną naturę"; Jego boskość całkowicie zastąpiła naturę ludzką |
Ziemski Jezus był w pełni Bogiem i w pełni człowiekiem; Jego dwie natury i dwie wole były doskonale zjednoczone w jednej Osobie Logosu |
Ok. 600 |
Papież Leon Wielki |
|
5 |
Konstantynopol II |
553 |
Błędy Orygenesa, Teodoreta, Teodora z Mopsuestii i Ibas z Edessy |
Nauka 4 pierwszych Soborów, zwłaszcza Chalcedonu |
~165 |
Papież Wigiliusz Cesarz Justynian |
|
6 |
Konstantynopol III |
680-681 |
Monoteletyzm: Chrystus ma tylko jedną, boską wolę |
Chrystus ma zarówno wolę boską jak ludzką |
~175 |
Sw. Maksym Wyznawca Papieże: Marcin I I Agaton |
|
7 |
Nicea II |
787 |
Ikonoclazm: wszystkie obrazy powinny zostać zniszczone |
Cześć ikon i obrazów jest dozwolona |
300+ |
Sw. Jan Damasceński Cesarzowa Irena |
|
8 |
Konstantynopol IV |
869 |
Schisma Focjusza: obrońcy i przeciwnicy biskupa Focjusza |
Ostatecznie nie został uznany. Po nim na Wschodzie nie odbył się żaden inny Sobór. |
~110 |
Papież Adrian II |
|
# |
Nazwa Soboru |
Data |
Główne tematy/ decyzje |
Uczestnicy |
Przewodniczący Papież |
|
9 |
Laterański I |
1123 |
Koniec praktyki inwestytury; początek reform; wezwanie do krucjat |
~900 |
Kalikst II |
|
10 |
Laterański II |
1139 |
Potępienie błędów Arnolda z Bresci |
~1000 |
Innocenty II |
|
11 |
Laterański III |
1179 |
Potępienie albingensów i waldensów; reforma moralna w Kościele |
~300 |
Aleksander III |
|
12 |
Laterański IV |
1215 |
Ponowne potępienie albingensów i innych; ponad 70 dekretów reformy Kościoła |
~1300 |
Innocenty III |
|
13 |
Lyoński I |
1245 |
Ekskomunika cesarza Fryderyka, ponowne wezwanie do krucjat |
~140 |
Innocenty IV |
|
14 |
Lyoński II |
1274 |
Czasowa unia Greków i łacinników; reguły wyboru papieży |
~1500 |
Grzegorz X |
|
15 |
Vienne |
1311-13 |
Problem Templariuszy, beginów i innych grup; plany krucjat, reforma formacji kleru |
~300 |
Klemens V |
|
16 |
Konstancja |
1414-18 |
Koniec schizmy zachodniej, wybór papieża Marcina V, dekrety przeciw Johnowi Wicliffowi i Janowi Husowi. |
? |
Grzegorz XI |
|
17 |
Bazylea (i Ferrara |
1431-39 |
Problem w Czechach, próba zjednoczenia z Kościołem wschodnim |
? |
Eugeniusz IV |
|
18 |
Laterański V |
1512-17 |
Dekrety dyscyplinarne; plany krucjaty przeciw Turkom |
~100 |
Juljusz II |
|
19 |
Trydencki |
1545-63 |
Odpowiedź na wystąpienie Lutra i innych reformatorów; dekrety definiujące doktrynę Kościoła |
~450 |
Paweł III, Juljusz III, |
|
20 |
Watykański I |
1869-70 |
Planowane były trzy sesje, odbyła się tylko jedna z powodu wojen w Europie; ogłoszony dogmat o nieomylności Papieża gdy naucza "ex cathedra." |
~800 |
Pius IX |
|
21 |
Watykański II |
1962-65 |
Przystosowanie Kościoła do potrzeb XX wieku przez ponowne odkrycie pierwotnego chrześcijaństwa; zakończenie prac SWI; 16 dokumentów: 4 konstytucje, 9 dekretów, 3 deklaracje |
2,860 |
Jan XXIII |
